Pek çoğumuzun yaşamımızda “Ne kadar güzel tığ işliyor” diye imrendiğimiz ya da “bir türlü beceremedim şu bisiklete binme işini” diye hayıflandığımız zamanlar olmuştur.
Belki farkında değilsiniz ancak bu cümlelerin birbiriyle bir bağlantısı var; motor beceriler. Günlük yaşamımızda çok kullanmadığımız için aşina olmadığımız bir terim olan motor beceriler, bebeklik döneminden itibaren her türlü hareketin ortaya konmasındaki yetkinlik olarak açıklanabilir. Bir bebeğin oyuncağına uzanmasından tutun da, yemek yaparken sebzeleri doğramak da bu beceriler içinde yer alıyor. Tahmin edeceğiniz gibi sporcular için motor becerilerini kullanmak ve geliştirmek, bambaşka bir zorlu çalışma örneği olarak karşımıza çıkar.
Motor beceri ne demektir?
Gelin, yaşamımızda bu denli önemli olan motor beceriler kavramına biraz daha yakından bakalım. Hepimiz birtakım becerilerle doğarız ve bu becerilerimiz olgunlaşma ve deneyimle gelişir. Örneğin emekleme, çocuk gelişiminde oldukça önemsediğimiz bir süreçtir çünkü farklı el ve farklı ayağın aynı anda kullanılmasını gerektirir. Buna koordinasyon becerisi denir ve el göz uyumu ile yapılacak hareketler de bu gruba girer. Koordinasyon becerisi, aynaya bakarak saça toka takmaktan tutun da cerrahlık becerilerine kadar pek çok alanda karşımıza çıkar. Yabancı filmlerde gördüğümüz gazete dağıtan çocukları hatırlayın; bir yandan düşmeden bisiklet üzerinde dengede dururken bir yandan da gazeteyi sepetten almak ve doğru yere atmak, muazzam bir koordinasyon becerisi gerektirir.
Motor beceriler ve özgüven ilişkisi
Bedenini kullanarak istediği hareketleri yapabilme özgürlüğü kazanmak, erken çocukluk yıllarında önemli bir kazanımdır. Emeklemeden yürümeye geçen çocuk olgunlaştıkça koşmak, sıçramak, engel atlamak gibi büyük kas hareketlerini yapabilir hale gelir. Bunları başardıkça sahip olduğu özgüven ile ebeveynlerinden bağımsızlaşır, gelişiminde yeni bir basamağa geçmiş olur. Ve gelişen özgüveniyle yüksek yerlere çıkmak gibi riskli hareketler denemeye başlar, başardıkça özgüveni gelişmeye devam eder. Bu nedenle, erken çocukluk döneminde çocukların güvenliklerinin sağlandığı koşullarda yeni beceriler denemesini desteklemek, yasaklamak yerine izin verici bir tutumda olmak gerekir.
Pandemi sebebiyle evde olduğumuz bu süreçte, ev işlerine mümkün olduğunca çocuklarımızı dahil ederek motor becerilerini destekleyebiliriz. Üstelik süpürge yapmak, makine boşaltmak, yastıkları düzeltmek gibi etkinliklerle birlikte keyifli vakit geçirmeniz de mümkün. 🙂
Sağlıklı günler dilerim.
- “Her hafta Düşyeri/Milliyet EVDEOKUL gazetesinde yayınlanmaktadır.”
Seren Akıncı 